فصلنامه دین و قانون

فصلنامه دین و قانون

آسیب‌شناسی تقنینی و اجرایی در حوزه آسیب‌های اجتماعی

نوع مقاله : Research Article

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حقوق عمومی دانشگاه تهران (دانشکدگان فارابی)، قم، ایران.
2 دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه یاسوج، کهگیلویه و بویر احمد، ایران.
3 استادیار گروه حقوق دانشگاه شهرکرد، چهارمحال و بختیاری، ایران.
چکیده
آسیب‌‌های اجتماعی هرگونه رفتار فردی یا جمعی است که در چارچوب اصول اخلاقی و قواعد عمل جمعی رسمی و غیررسمی جامعه نمی‌‌گنجد و منع قانونی یا قبح اخلاقی و اجتماعی را در پی دارد. کاهش و مدیریت آسیب‌‌های اجتماعی در وهله اول، نیازمند تدوین و تصویب قوانین و سیاست‌‌های مناسب و متناسب با بافت فرهنگی، اجتماعی و جغرافیایی هر منطقه است. بدون شک تصویب قوانین و مقررات، مستلزم شناخت وضعیت موجود و فرهنگ و هنجارهای جامعه از یک سو، و ترسیم شرایط مطلوب در مدیریت و کاهش آسیب‌هاست. در ساختار تقنینی و اجرایی ایران علی‌‌رغم تصویب قوانین مختلف و واگذاری وظایف گوناگون به دستگاه‌‌های متولی امر، آن‌گونه که باید در این زمینه موفقیت چشمگیری حاصل نشده و حتی در مواردی دچار ایستایی شده‌‌ایم. فقدان طرح و راهبرد مشخص اشکالاتی در عرصه تقنین پدیدار ساخته و مشکلات اجرایی متعددی ازجمله اقدامات موازی دستگاه‌های مسئول ایجاد نموده است. در این مقاله با استفاده از روش میدانی و کتابخانه‌ای اقدامات تقنینی و اجرایی دستگاه‌های متولی آسیب‌های اجتماعی در عرصه ساختاری و شکلی مورد رصد و تحلیل قرار گرفته است.
کلیدواژه‌ها

  1. آمارنامه وزارت تعاون، (پاییز 1398)، کار و رفاه اجتماعی سال 1397، تهران: مرکز آمار و اطلاعات راهبردی ـ وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی.
  2. افشارکهن، جواد، (1390)، جامعه‌شناسی مسائل اجتماعی، تهران: جامعه‌شناسان.
  3. بخارایی، احمد، (1393)، جامعه‌شناسی انحرافات اجتماعی در ایران، تهران، تهران: جامعه‌شناسان، چاپ سوم.
  4. سازمان برنامه و بودجه کشور، (1397)، گزارش عملکرد قانون برنامه ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در سال 1396، تهران: مرکز اسناد، مدارک و انتشارات.
  5. سازمان برنامه و بودجه کشور، (1398)، گزارش عملکرد قانون برنامه ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در سال 1397، تهران: مرکز اسناد، مدارک و انتشارات.
  6. سلیمی، علی و محمد داوری، (1386)، جامعه‌شناسی کجروی، زیر نظر غلامرضا صدیق اورعی، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، چاپ سوم.
  7. سهراب‌زاده، مهران، (1389)، فرهنگ‌نامه آسیب‌های اجتماعی، تهران: جامعه‌شناسان.
  8. فاضل، رضا و الهام میری آشتیانی، (1387)، آسیب‌های اجتماعی ایران، نگاهی به آینده، تهران: پژوهشکده تحقیقات استراتژیک.
  9. کلانتری، صمد و رسول ربانی خوراسگانی و صداقت کامران، (1384)، «ارتباط فقر با قانون‌گریزی و شکل‌گیری آسیب اجتماعی»، مجله رفاه اجتماعی، شماره 18، ص65ـ90.
  10. گرجی‌پور، اسماعیل، (1395)، اسناد سیاستی نظام تأمین اجتماعی چندلایه کشور، تهران: مؤسسه عالی پژوهش تأمین اجتماعی.
  11. محرابی، امیر و حمید قلی‌پور و پریسا طالع، (1399)، سالنامه آماری 1398، تهران: انتشارات سازمان بهزیستی کشور.
  12. مرکز پژوهش‌های مجلس، (آبان 1391)، الگوی پیشنهادی نظام جامع تأمین اجتماعی چندلایه برای ایران، تهران: مرکز پژوهش‌های مجلس.
  13. معینی‌فر، حشمت‌السادات، (1390)، دولت‌های رفاه و سیاست‌های حمایتی خانواده، تهران: میزان.
  14. نعیمایی، بنیامین و علی شکوری، (زمستان 1395)، «چالش‌های اجرای نظام جامع رفاه و تأمین، اجتماعی در ایران دهه 90»، فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی، س16، ش63.
  15. ولد، جرج و دیگران، (1380)، جرم‌شناسی نظری، ترجمه علی شجاعی، تهران: سمت.