برخی نویسندگان، اوایل دوره رنسانس ایتالیا در قرن پانزدهم میلادی را آغاز شناسایی حق اختراع می‌پندارند؛ اما به نظر می‌رسد سابقه آن بسی طولانی‌تر بوده و شاید بتوان گستره آن را تا قرن‌ها قبل از میلاد کشاند. مبنای اولیه حق اختراع، ایجاد انگیزه و تشویق جهت نوآوری و نیز انتقال فناوری‌های ناشناخته به داخل کشور بود. به دنبال توسعه تجارت و صنعت در بخش‌هایی از اروپا، اولین قانون مدرن حق اختراع در ونیز ایتالیا در سال 1474 به تصویب رسید و سپس دیگر کشورها به تقلید از آن، نظام حق اختراع خود را بنا نهادند. یکی از کشورهای پیشرو در این زمینه، انگلستان بود که اولین قانون موضوعه حمایت از اختراعات خود را در سال 1624 تصویب نمود. در ابتدا حق انحصاری مخترع مبتنی بر حق ذاتی و انحصاری پادشاه بود که در قالب سیستم امتیاز، به مخترع اعطا می‌شد؛ اما با به رسمیت شناخته شدن حق طبیعی مخترع در قرون بعدی، نظام حق انحصاری مخترع جایگزین آن شد. نوآوری و شکوفایی کنونی کشورهای صنعتی، همچون ایالات متحده امریکا و کشورهای اروپایی، مرهون برپایی و تقویت نظام حق اختراع در طول چند قرن گذشته است.